بازخوانی ریشه‌های فکری و اجتماعی مقاومت اسلامی در لبنان

به گزارش روابط عمومی سازمان تبلیغات اسلامی، کتاب «تکوین حزب‌الله؛ ریشه‌های اجتماعی ـ سیاسی شکل‌گیری حزب‌الله لبنان» به عنوان نخستین اثر از مجموعه «کتاب مقاومت»، به همت کارگروه مقاومت پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم (ع) منتشر و رونمایی شد.

این اثر که در اصل پایان‌نامه کارشناسی ارشد دکتر محمد احمد تُرمُس، اندیشمند لبنانی است، پس از بازنویسی و ویرایش علمی توسط کارگروه مقاومت پژوهشکده، به عنوان پژوهشی تحلیلی و مستند درباره شکل‌گیری حزب‌الله لبنان منتشر شده است.

کتاب «تکوین حزب‌الله» با نگاهی جامعه‌شناختی و تاریخی، ریشه‌های فکری، فرهنگی و اجتماعی مقاومت اسلامی را در بستر تحولات لبنان بررسی می‌کند و روند تحول جامعه شیعی جبل عامل تا پیدایش حزب‌الله را ترسیم می‌نماید؛ تحولی که بر پایه باورهای دینی، رهبری علمای بصیر و پیوند ایمان با هویت اجتماعی شکل گرفته است.

نویسنده در این اثر با تکیه بر تجربه زیسته خود، تصویری روشن از چگونگی ظهور یک جنبش ایمانی در دل بحران‌های سیاسی و اجتماعی لبنان ارائه می‌دهد و نشان می‌دهد که فرهنگ مقاومت از متن اندیشه دینی برخاسته است. این کتاب منبعی ارزشمند برای پژوهشگران علوم اجتماعی، تاریخ معاصر و علاقه‌مندان به مطالعات مقاومت اسلامی محسوب می‌شود.

در فصل نخست با عنوان «لبنان؛ تاریخ یک ساختار نامتعادل»، نویسنده به تحلیل شکل‌گیری ساختار سیاسی لبنان و پیامدهای تبعیض‌آمیز آن می‌پردازد. فصل دوم نیز با عنوان «شیعیان لبنان؛ از تحول تا جنبش دینی»، به بررسی تحولات اجتماعی و فکری شیعیان و زمینه‌های شکل‌گیری حزب‌الله اختصاص دارد.

تُرمُس در تحلیل خود سه عنصر اصلی را به عنوان پایه‌های تکوین حزب‌الله معرفی می‌کند:
۱. خاستگاه فکری و شبکه‌سازی مذهبی
۲. خلأ رهبری و صف‌بندی‌های جدید
۳. انقلاب اسلامی ایران و گفتمان ولایت فقیه.

بر پایه این پژوهش، حزب‌الله پدیده‌ای برخاسته از متن جامعه لبنان است که با الهام از انقلاب اسلامی و آموزه‌های اسلام ناب، به جنبشی تأثیرگذار در منطقه تبدیل شده است.